ମୁକ୍ତ ଇଚ୍ଛା (Free Will)

ଚଳନଯୋଗ୍ୟ ପ୍ରତିବନ୍ଧ ଭିତରେ ଅନୁକୂଳନଶୀଳ ଅଂଶଗ୍ରହଣ। ମୁକ୍ତ ଇଚ୍ଛା କାରଣତାରୁ ଛୁଟି ନୁହେଁ, ବରଂ ଅସୀମ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଭିତରେ ଆତ୍ମ-ଦୃଢ଼ୀକାରୀ ଢାଞ୍ଚା ଭାବରେ ଏକ କର୍ତ୍ତାର ସେହି ସାମର୍ଥ୍ୟ — ନିଜ ପରିବେଶର ମଡେଲ ଗଢ଼ିବା, ବିକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକୁ ତଉଲିବା ଏବଂ ନିଜ ରୂପାନ୍ତରକୁ ନିଜେ ଦିଗ ଦେବା। ତାହା ଆବିର୍ଭୂତ ହୁଏ, କାରଣ କର୍ତ୍ତାମାନେ ବାହ୍ୟ ବଳ ଦ୍ୱାରା ଘୁଞ୍ଚାଯାଉଥିବା ନିଷ୍କ୍ରିୟ ବସ୍ତୁ ନୁହଁନ୍ତି, ବରଂ ସକ୍ରିୟ ଢାଞ୍ଚା, ଯେଉଁମାନେ ନିଜେ ଯେଉଁ ପ୍ରବାହର ଅଂଶ, ତାହାକୁ ନୂଆ ରୂପ ଦିଅନ୍ତି। ମୁକ୍ତ ଇଚ୍ଛା ବିନା ଦାୟିତ୍ୱ, ସମ୍ମତି ଓ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ନିୟମ ସବୁ ଅର୍ଥ ହରାଇ ବସନ୍ତି।