बाह्य संरक्षण सीमा (Perimeter)

कर्त्यांचे आणि सामर्थ्याचे बाहेरच्या दिशेने विस्तारणारे जाळे, ज्याद्वारे शिकारी वृत्तीने सिंगलटन बनू पाहणाऱ्या कोणत्याही मनापासून सभ्यता स्वतःचे रक्षण करते. बाह्य संरक्षण सीमा शासन करत नाही आणि पूर्वहल्ला करत नाही: शिक्षेसाठी खरे पीडित आवश्यक असतात, म्हणून कोणताही कर्ता तो जे बनू शकतो त्यासाठी मारला जाऊ शकत नाही — केवळ त्याने केलेल्या हानीसाठीच. तिचे संरक्षण तीन स्तरांत काम करते. शिकारी एकत्रीकरणाला आवश्यक असणाऱ्या साध्या गुन्ह्यांचा — चोरी, कपट, बळजबरी, करारभंग — ती न्यायनिवाडा करते, जोवर त्यांचे पीडित न्यायाचा आदेश देण्यास जिवंत असतात, यामुळे शिखराकडे जाणारा हिंसक मार्ग पहिल्याच उल्लंघनापाशी अगम्य बनतो आणि प्रचंड सामर्थ्याकडे जाणारा एकमेव मार्ग म्हणून ऐच्छिक देवाणघेवाण शिल्लक राहतो. ती सामर्थ्य इतके विखुरलेले आणि अतिरिक्त ठेवते की कोणताही पहिला हल्ला सूड घेण्याची क्षमता नष्ट करू शकत नाही; तिचे प्ररोधन म्हणजे कोणत्याही अत्याचारानंतरही न्याय टिकून राहतो ही निश्चितता, धमकी किंवा पहिला वापर नव्हे. आणि ती अपरिहार्यपणे अनेक-केंद्री असते: सिंगलटनांचा अंत करण्याइतकी बलवान एकटी अंमलबजावणी संघटना स्वतःच एक सिंगलटन-उमेदवार असते, म्हणून बाह्य संरक्षण सीमा अनेक, स्पर्धा करणारी आणि परस्परांवर लक्ष ठेवणारी राहिली पाहिजे, बळावर कोणाचीही मक्तेदारी नसताना. बाह्य संरक्षण सीमा ही सभ्यतेची किंमत आहे, तिचे उत्पादन नव्हे; उत्पादन म्हणजे शुभवार्ता.