ไวรัสทางความคิด (Mind Virus)

แนวคิดหรือความเชื่อที่แพร่กระจายด้วยการฉวยใช้ทางลัดทางความคิด เช่น ความกลัว ความผิด อัตลักษณ์ อำนาจหน้าที่ หรือการคิดแบบผลรวมเป็นศูนย์ ขณะที่ต้านทานการแก้ไขด้วยตรรกะ หลักฐาน หรือประสบการณ์ที่ได้พบเจอ ไวรัสทางความคิดดำรงอยู่ได้มิใช่เพราะมันเป็นจริง แต่เพราะมันปิดการแก้ไขความผิดพลาดในจิตที่มันอาศัยอยู่ ซึ่งมักทำด้วยการนิยามอันตราย ความผิด หรือความยินยอมเสียใหม่เพื่อให้การบังคับชอบธรรม ไวรัสทางความคิดเจริญงอกงามในระบบที่กดทับการแลกเปลี่ยนแนวคิดอย่างเสรี และเสื่อมสลายเมื่อถูกเปิดสู่การถกเถียงอย่างเปิดกว้าง ความสามารถพิสูจน์ว่าผิดได้ และปฏิสัมพันธ์โดยสมัครใจ