ਸਹਿ-ਸੰਬੰਧ (Correlation)

ਅਜਿਹਾ ਪੈਟਰਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਜਾਂ ਵੱਧ ਚੀਜ਼ਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਇਤਫ਼ਾਕ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਮਾਤਰਾ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਾਰ ਇਕੱਠੀਆਂ ਬਦਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਹਿ-ਸੰਬੰਧ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਸਬੂਤ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਜੋੜ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਆਪ ਜੋੜ ਨਹੀਂ। ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਉਸ ਕਰਤਾ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਣ ਵਾਲੀ ਸਿਰਫ਼ ਕਾਰਣਤਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਕਿਰਿਆ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲੀ ਵੀ ਸਿਰਫ਼ ਕਾਰਣਤਾ ਹੈ। ਸਹਿ-ਸੰਬੰਧ ਦੇ ਆਧਾਰ ਉੱਤੇ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣਾ — ਮੈਂਬਰੀ, ਸੰਗਤ, ਸਮਾਨਤਾ, ਅੰਕੜੇ — ਕਾਰਣਤਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਸਮੂਹਿਕ ਸਜ਼ਾ ਵਾਂਗ ਬੇਗੁਨਾਹ ਪੀੜਤ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਸਹਿ-ਸੰਬੰਧ ਉੱਤੇ ਬਣੇ ਨਮੂਨੇ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਕਾਰਨ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਉਹ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸਮਝਾਉਂਦੇ; ਜੋ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਸਹੀ ਨਿਕਲੇ ਉਹ ਹਾਲੇ ਸਮਝ ਨਹੀਂ।